'Lelieteelt-uitspraak van rechter past in een trend'

In beide gevallen oordeelde de rechter dat het niet uit te sluiten is dat de natuur alsnog verslechtert. Of het nu om de bouw van een milieuvriendelijke koeienstal gaat of een teeltuitbreiding. Immers ook een perceel bewerken, draineren en beregenen kan effect hebben op de grondwaterstand en gewasbeschermingsmiddelen op de omgeving. Zoals een nabijgelegen Natura 2000-gebied.

Daar zit de crux. Omdat een effect niet en misschien wel nooit volledig uit te sluiten is, meent de rechter dat de provincie niet de teeltuitbreiding had mogen toestaan. De teler moet de malle molen van de natuurvergunningsprocedure in. Milieudefensie gaat ervan uit dat dit voor de hele land- en tuinbouw gaat gelden.

De uitspraak legt een trend bloot van rechters die de overheid op de vingers tikt als zij niet zorgvuldig omgaan met natuurwetgeving. Deze uitspraak is echter wel heel bijzonder omdat alle gewasbeschermingsmiddelen uitvoerig worden getoetst op hun schadelijkheid door het College voor de Toelating Gewasbeschermingsmiddelen en Biociden (Ctgb).

Nu vindt de rechter dat een toelating en de uitgebreide toetsing op milieu- en gezondheidseffecten door het Ctbg die daar aan vooraf gaat, onvoldoende telt als natuurbeschermend.

Het doet denken aan het principe van de omgekeerde bewijslast. De activiteit is schadelijk tenzij aangetoond wordt dat het niet zo is. Een wetenschappelijke onderbouwing is nodig om de geringste twijfel weg te nemen.

De valkuil is dat het directe effect van emissies op natuur vaak zeer moeilijk wetenschappelijk aangetoond kan worden. Een onwerkbare situatie die volkomen doorschiet.